Tiếng Việt | English

27/01/2020 - 22:05

Năm 2020 dành nhiều thời gian cho chương trình giáo dục phổ thông mới

Bộ trưởng Phùng Xuân Nhạ đã dành thời gian trò chuyện với phóng viên TTXVN về những kết quả mà ngành Giáo dục đã đạt được năm 2019, những vấn đề được ưu tiên thực hiện trong năm 2020.

Bộ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo Phùng Xuân Nhạ. (Ảnh: Văn Điệp/TTXVN)
2020 là năm cuối cùng thực hiện Chiến lược phát triển giáo dục Việt Nam giai đoạn 2011-2020, đây cũng là năm mà toàn ngành Giáo dục tập trung triển khai chương trình giáo dục phổ thông mới bắt đầu với lớp 1.

Nhân dịp Xuân mới Canh Tý, Bộ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo Phùng Xuân Nhạ đã dành thời gian trò chuyện với phóng viên TTXVN về những kết quả mà ngành Giáo dục đã đạt được năm 2019, những điều còn băn khoăn, trăn trở, cũng như những vấn đề được ưu tiên thực hiện trong năm 2020.

Ghi dấu những thành tựu nổi bật

- Thưa Bộ trưởng, năm 2019 được coi là năm "bản lề" để chuyển sang một giai đoạn khác trong một lộ trình chiến lược thông thường là 10 năm.

Bộ trưởng đánh giá như thế nào về những thành tựu nổi bật của ngành sau một năm nỗ lực, cố gắng của hàng triệu giáo viên, học sinh, sinh viên, cũng như của Bộ Giáo dục và Đào tạo?

Bộ trưởng Phùng Xuân Nhạ: 2019 là năm bản lề thực hiện chiến lược phát triển giáo dục Việt Nam giai đoạn 2011-2020 và cũng là năm “nước rút” của ngành Giáo dục nhằm chuẩn bị các điều kiện triển khai chương trình giáo dục phổ thông mới từ năm học 2020-2021 đối với lớp 1.

Có thể nói, hoạt động được toàn ngành thực hiện xuyên suốt, đạt hiệu quả cao trong năm qua là chuẩn bị đội ngũ giáo viên, điều kiện cơ sở vật chất triển khai chương trình mới.

Bên cạnh đó, ngành Giáo dục cũng tiếp tục chú trọng hoàn thiện hệ thống cơ chế, chính sách nhằm khắc phục những hạn chế, bất cập, giải quyết những “nút thắt” trong hoạt động đổi mới giáo dục, tạo hành lang pháp lý để các địa phương, các cơ sở giáo dục thực hiện.

Trong đó, Luật Giáo dục (sửa đổi) và Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Giáo dục đại học được Quốc hội thông qua là điểm nhấn quan trọng.

Giáo dục Việt Nam năm 2019 tiếp tục ghi dấu ấn tại các kỳ thi Olympic quốc tế và khu vực với 100% học sinh tham dự đoạt giải, trong đó chủ yếu là huy chương Vàng và huy chương Bạc. Nối tiếp kết quả đánh giá PISA năm 2015, năm 2018 Việt Nam tham gia vào đợt đánh giá mới.

Kết quả PISA 2018 được OECD công bố ngày 3/12/2019 cho thấy, Việt Nam đã có những b

Đặc biệt, học sinh Việt Nam được đánh giá là có tinh thần thái độ tích cực làm bài, tỷ lệ có mặt tham gia cao, tỷ lệ trả lời hết các câu hỏi thuộc nhóm cao nhất thế giới.

Chất lượng giáo dục mầm non có nhiều chuyển biến tích cực. Chất lượng chăm sóc, giáo dục trẻ được quan tâm. Các địa phương đã có nhiều biện pháp quản lý, chỉ đạo thực hiện chương trình giáo dục mầm non linh hoạt, sáng tạo, hiệu quả. 

Ở bậc đại học, lần đầu tiên Việt Nam có 3 cơ sở đại học có tên trong bảng xếp hạng tốt nhất toàn cầu, gồm Đại học Quốc gia Hà Nội, Đại học Quốc gia Thành phố Hồ Chí Minh, Trường Đại học Bách khoa Hà Nội. Bảng xếp hạng 500 trường đại học hàng đầu châu Á, Việt Nam cũng góp mặt 8 trường.

2019 còn là năm ngành Giáo dục triển khai có hiệu quả việc ứng dụng công nghệ thông tin trong công tác quản lý, chỉ đạo, điều hành và dạy học.

Lần đầu tiên, cơ sở dữ liệu của các cấp học được thiết lập, dữ liệu về đội ngũ nhà giáo, cán bộ quản lý giáo dục được đưa vào sử dụng làm cơ sở cho cơ quan quản lý ra các quyết định về chính sách một cách hiệu quả, khắc phục tối đa những bất cập hiện nay như thừa thiếu giáo viên, chất lượng đào tạo, bồi dưỡng, chính sách cho nhà giáo.

Một kết quả cũng cần được nhắc đến trong năm 2019 của ngành Giáo dục là việc tổ chức thành công kỳ thi Trung học Phổ thông quốc gia. Kết quả của kỳ thi không chỉ là sự nỗ lực của toàn ngành, còn của cả hệ thống chính trị, các cấp, ngành, địa phương.

Kết quả này tạo tiền đề để ngành Giáo dục tiếp tục triển khai các hoạt động đổi mới thi, kiểm tra, đánh giá trong những năm tiếp theo, tiệm cận với xu hướng của thế giới.

- Vậy đâu là những việc còn khiến Bộ trưởng băn khoăn, trăn trở?

Bộ trưởng Phùng Xuân Nhạ: Thách thức lớn nhất hiện nay là năng lực của một bộ phận đội ngũ từ cán bộ quản lý đến giáo viên vẫn chưa đáp ứng được yêu cầu đổi mới; đổi mới đến gần rồi nhưng điều kiện thực hiện vẫn còn khó khăn.

Đội ngũ giáo viên ở một số nơi còn thiếu. Số lượng giáo viên phải bồi dưỡng cho đổi mới rất lớn, trong khi họ vẫn phải đảm đương đứng lớp hàng ngày. Đây là thách thức cho giáo viên cả về thời gian vật chất và năng lực chuyên môn. Đội ngũ quản lý cũng vậy.

Một khó khăn nữa với đội ngũ là nhiệm vụ nặng nề nhưng chế độ đãi ngộ vẫn chưa có nhiều chuyến biến.Thông thường trách nhiệm phải đi liền với quyền lợi, thậm chí quyền lợi phải đi trước. Khi yêu cầu thầy cô phải đổi mới chuyên môn, cường độ làm việc nhiều hơn, chế độ đãi ngộ phải đi kèm.

Bên cạnh đó là thách thức về trường lớp, thiết bị dạy học. Khi tổ chức dạy học 2 buổi/ngày, các địa phương gặp khó khăn, không chỉ miền núi, ngay cả thành phố lớn cũng phải đối mặt với tình trạng sĩ số lớp đông, tốc độ đô thị hóa nhanh dẫn tới thiếu trường, thiếu lớp.

Ở bậc đại học, khó khăn hiện nay là tốc độ tự chủ không đi liền với khả năng tự chủ dẫn đến không ít trường đại học năng lực kém, không đủ điều kiện, chệch choạc về chất lượng.

Thêm nữa, về Hội đồng trường, luật pháp quy định thực quyền nhưng việc thực quyền