Tiếng Việt | English

14/06/2018 - 15:44

Trốn đóng bảo hiểm xã hội, bảo hiểm y tế sẽ bị xử lý hình sự

Từ ngày 01/01/2018, Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Bộ luật Hình sự năm 2015 chính thức có hiệu lực. Theo đó, doanh nghiệp (DN), đối tượng có hành vi cố ý trốn đóng bảo hiểm xã hội (BHXH), bảo hiểm y tế (BHYT), bảo hiểm thất nghiệp (BHTN) cho người lao động (NLĐ) sẽ bị xử lý hình sự.

Bảo hiểm Xã hội Long An thường xuyên tuyên truyền chính sách bảo hiểm xã hội, bảo hiểm y tế, bảo hiểm thất nghiệp đến các đơn vị sử dụng lao động

Bảo hiểm Xã hội Long An thường xuyên tuyên truyền chính sách bảo hiểm xã hội, bảo hiểm y tế, bảo hiểm thất nghiệp đến các đơn vị sử dụng lao động

Còn tình trạng trốn đóng, nợ đọng

Mặc dù cơ quan BHXH áp dụng nhiều biện pháp nhằm giảm nợ đọng BHXH của DN nhưng tình trạng này vẫn còn. Theo thống kê của BHXH tỉnh, đến hết ngày 31/5/2018, tổng số tiền nợ BHXH, BHYT, BHTN của các đơn vị, DN là 265,4 tỉ đồng, chiếm 4,74% số phải thu; trong đó, có 528 đơn vị nợ đọng từ 3 tháng trở lên, tương ứng số tiền gần 81 tỉ đồng.

Từ đầu năm 2018 đến nay, BHXH tỉnh tiến hành thanh tra chuyên ngành về đóng BHXH, BHTN, BHYT tại 47 đơn vị sử dụng LĐ; kiểm tra liên ngành việc chấp hành pháp luật về BHXH, BHTN, BHYT tại 15 đơn vị. Qua đó, phát hiện nhiều trường hợp vi phạm pháp luật về BHXH, BHYT, BHTN và thực hiện truy đóng với số tiền trên 1,1 tỉ đồng do đơn vị chưa tham gia hoặc tham gia thiếu thời gian; đóng thiếu mức quy định và hưởng chế độ BHXH sai quy định. Đoàn kiểm tra lập biên bản và ra quyết định xử lý vi phạm hành chính đối với 7 đơn vị sử dụng LĐ.

Phó Giám đốc BHXH tỉnh - Lê Thành Liếp cho biết: “Các hành vi vi phạm nghĩa vụ đóng BHXH, BHYT, gian lận BHXH, BHYT, BHTN ảnh hưởng đến quyền lợi của NLĐ như quyền hưởng BHXH, BHYT khi ốm đau, thai sản, tai nạn LĐ, bệnh nghề nghiệp; quyền hưởng chế độ BHTN; quyền được lãnh lương hưu khi hết tuổi LĐ”.

Việc trốn đóng BHXH, BHYT, BHTN ảnh hưởng đến chính sách an sinh xã hội của Đảng và Nhà nước; mục tiêu mở rộng đối tượng tham gia BHXH, BHYT khó đạt. Hành vi vi phạm nghĩa vụ đóng BHXH, BHYT, BHTN của người sử dụng LĐ là một trong những nguyên nhân dẫn đến nhiều cuộc đình công xảy ra.

Thu đúng, đủ, kịp thời các khoản BHXH, BHYT là cơ sở thực hiện việc chi trả đầy đủ các quyền lợi về BHXH, BHYT cho NLĐ. Qua đó, góp phần bảo đảm đời sống của NLĐ, tác động tích cực đến sự ổn định xã hội và phát triển kinh tế bền vững.

Xử lý hình sự nếu gian lận, trốn đóng bảo hiểm

Hành vi gian lận, trốn đóng BHXH, BHYT, BHTN kéo dài làm thất thoát và ảnh hưởng đến việc cân đối các quỹ bảo hiểm. Những hành vi này có thể do cá nhân hoặc một nhóm người thực hiện nhằm chiếm đoạt tiền quỹ BHXH, BHYT. Việc hình sự hóa các hành vi vi phạm góp phần nâng cao ý thức chấp hành luật BHXH, BHYT của người sử dụng LĐ.

Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Bộ luật Hình sự năm 2015 chính thức có hiệu lực từ ngày 01/01/2018. Trong đó có quy định xử lý hình sự đối với hành vi gian lận, trốn đóng BHXH, BHYT, BHTN: phạt tiền từ 200-500 triệu đồng hoặc phạt tù từ 6 tháng đến 3 năm đối với các hành vi: Phạm tội 2 lần trở lên; trốn đóng bảo hiểm từ 300 triệu đồng đến dưới 1 tỉ đồng; trốn đóng bảo hiểm cho từ 50 đến dưới 200 người; không đóng số tiền bảo hiểm đã thu hoặc đã khấu trừ của NLĐ quy định tại điểm a hoặc điểm b, khoản 1, Điều 216 Bộ luật Hình sự năm 2015. Phạt tiền từ 500 triệu đến 1 tỉ đồng hoặc phạt tù từ 2-7 năm đối với các hành vi: Trốn đóng bảo hiểm 1 tỉ đồng trở lên; trốn đóng bảo hiểm cho 200 người trở lên; không đóng số tiền bảo hiểm đã thu hoặc đã khấu trừ của NLĐ quy định tại điểm b hoặc điểm c, khoản 2, Điều 216 Bộ luật Hình sự năm 2015;...

Ngoài ra, Điều 213 của bộ luật này quy định, người nào thực hiện một trong những hành vi sau để chiếm đoạt tiền bảo hiểm từ 20 triệu đồng trở lên hoặc gây thiệt hại từ 50 triệu đồng trở lên: Thông đồng với người thụ hưởng quyền lợi bảo hiểm để giải quyết bồi thường bảo hiểm, trả tiền bảo hiểm trái pháp luật; giả mạo tài liệu, cố ý làm sai lệch thông tin để từ chối bồi thường, trả tiền bảo hiểm khi sự kiện bảo hiểm đã xảy ra; giả mạo tài liệu, cố ý làm sai lệch thông tin trong hồ sơ yêu cầu bồi thường, trả tiền bảo hiểm; tự gây thiệt hại về tài sản, sức khỏe của mình để hưởng quyền lợi bảo hiểm bị phạt tiền đến 300 triệu đồng hoặc phạt tù đến 7 năm. Pháp nhân thương mại phạm tội này bị phạt tiền từ 200 triệu đến 7 tỉ đồng.

“BHXH tỉnh tăng cường thanh tra tại các đơn vị sử dụng LÐ nợ đọng BHXH, BHYT nhằm kịp thời xử lý các hành vi vi phạm, thu hồi nợ và bảo vệ quyền, lợi ích hợp pháp của NLĐ. Nếu phát hiện hành vi gian lận, BHXH tỉnh báo cáo cơ quan nhà nước có thẩm quyền kịp thời xử lý” - ông Lê Thành Liếp cho biết thêm.

Nhằm nâng cao ý thức của người sử dụng LĐ và NLĐ, BHXH các địa phương chú trọng tuyên truyền chính sách, pháp luật về BHXH, BHYT. Giám đốc BHXH huyện Cần Giuộc - Nguyễn Thị Yến Chi chia sẻ: “Chúng tôi phối hợp các ngành liên quan tiến hành thanh, kiểm tra các DN trong thực hiện pháp luật về BHXH, BHYT, BHTN; đồng thời, tăng cường tuyên truyền, phổ biến các nội dung của Bộ luật Hình sự năm 2015 liên quan đến việc nợ đọng, trốn đóng BHXH trên các phương tiện thông tin đại chúng. Qua đó, góp phần ngăn chặn hành vi trốn đóng, gian lận BHXH, BHYT, BHTN”.

Với những chế tài quy định trong Bộ luật Hình sự năm 2015, đơn vị sử dụng lao động quan tâm hơn việc đóng bảo hiểm nhằm bảo vệ quyền lợi người lao động

Với những chế tài quy định trong Bộ luật Hình sự năm 2015, đơn vị sử dụng lao động quan tâm hơn việc đóng bảo hiểm nhằm bảo vệ quyền lợi người lao động

Việc truy cứu trách nhiệm hình sự đối với một số tội danh liên quan đến hành vi vi phạm nghiêm trọng trong lĩnh vực BHXH, BHYT, BHTN là cấp thiết. Với những chế tài này, các đơn vị sử dụng LĐ sẽ nâng cao nhận thức, quan tâm hơn việc đóng bảo hiểm nhằm bảo vệ quyền lợi cho NLĐ;...

Những điều NLĐ cần biết:

- NLĐ có quyền khởi kiện nếu DN có hành vi trốn đóng BHXH, BHYT, BHTN cho mình. NLĐ có quyền tự mình hoặc ủy quyền cho công đoàn cơ sở làm người đại diện hợp pháp khởi kiện vụ án tại tòa án có thẩm quyền để yêu cầu bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của mình.

- NLĐ cần thường xuyên theo dõi thông tin đóng BHXH nhằm kịp thời phát hiện các hành vi vi phạm pháp luật của DN và bảo vệ quyền, lợi ích hợp pháp của mình; đồng thời, phối hợp công đoàn cơ sở thông tin, phản ánh đến cơ quan BHXH về hành vi vi phạm pháp luật của đơn vị để có biện pháp xử lý kịp thời.

- Theo quy định tại Điều 18, Luật BHXH năm 2014, NLĐ có quyền: “Được cấp và quản lý sổ BHXH” (khoản 2); “Định kỳ 6 tháng được chủ sử dụng lao động cung cấp thông tin về đóng BHXH, định kỳ hàng năm được cơ quan BHXH xác nhận về việc đóng BHXH, được yêu cầu chủ sử dụng LÐ và cơ quan BHXH cung cấp thông tin về việc đóng, hưởng BHXH” (khoản 7).

- NLĐ có thể tự kiểm tra, quản lý quá trình tham gia BHXH của mình bằng cách tra cứu thông qua Cổng thông tin điện tử BHXH Việt Nam./.

Ngọc Mận - Huỳnh Hương

Chia sẻ bài viết